|
Hiszpański malarz, grafik
i teoretyk malarstwa. Po studiach w Madrycie (1921-26) udał się do Paryża,
gdzie spotkał P. Picassa A. Bretona- przywódcę ruchu surrealistycznego;
wkrótce stał się czołowym przedstawicielem tego kierunku. Współpracował
z L. Banuelem nad filmami Pies andaluzyjski i Złoty wiek. Opierając się
na teorii psychoanalizy Z. Freuda rozwinął własną metodę twórczą , która
nazwał "paranoiczno-krytyczną" ; w celu uzyskania atmosfery
niezwykłości i fantastyki wykorzystywał wizje senne , halucynacje i przypadkowe
zestawienia realnych przedmiotów, przedstawiając je w sugestywny i naturalistyczny
sposób, przez umiejętne łączenie elementów formalnych z wirtuozerią techn.,
dzięki czemu uzyskiwał efekty plastyczne graniczące z iluzjonizmem Miękkie
zegary, Trwałość pamięci, Płonaca żyrafa, Przeczucie wojny domowej. W
wielu obrazach Daliego są widoczne wpływy surrealistów, a także reminiscencje
twórczości np. Rafaela, Vermeera van Delf.
W 1940-45 przebywał w USA, po powrocie do Hiszpani związał się frankistami,
tworząc na ich zamówienie kompozycje rel. Ostatnia wieczerza; zajmował
się także grafika książkową , plakatem scenografią. Opublikował autobiografię
Laa vie secrete de Salvador Dali i Dziennik geniusza. W 1972 otwarto muzeum
w Figueras, jego rodzinnym mieście.
Nowa encyklopedia powszechna PWN
|